Kort nieuws

Korte nieuwtjes, opinies, columns,... het lichtere werk

© rr

20/03/2017

Raak schieten: een gemiste kans

De Mening

Weer werd Frankrijk opgeschrikt door terreur. En weer werd de verdachte koudweg ‘geneutraliseerd’. Stilaan glijden we ook in Europa af naar Amerikaanse toestanden.

Het was afgelopen weekend weer van dat. Op de luchthaven van Orly in Parijs werd een – vermoedelijke – terrorist neergeschoten nadat hij geprobeerd had het geweer af te pakken van een militair. Twee andere soldaten openden het vuur waarbij de dader, een geradicaliseerde ex-gedetineerde (zo bleek achteraf), dodelijk werd getroffen.

‘Weer van dat’… Wil ik hiermee onderstrepen dat onze zuiderburen nog maar eens werden opgeschrikt door terreur? Neen, dat zou niet erg origineel zijn. Wel maak ik er u graag attent op dat opnieuw een verdachte werd geneutraliseerd in de meest letterlijke betekenis van dit kwalijke eufemisme. Stilaan glijden we zo ook in Europa af naar ‘Amerikaanse toestanden’, waarbij het zekere voor het onzekere nemen primeert boven een mensenleven. Terwijl Hans Van Themsche er tien jaar geleden nog vanaf kwam met een kogel in de buik, lijken de militairen op straat te schieten om te doden.

Bij elk incident waarbij een verdachte zonder pardon wordt doodgeschoten, denk ik: was dat nu echt nodig? Konden ze hem niet gewoon in de benen schieten? Of volstaat dat niet om iemand met een kalasjnikov uit te schakelen? Mij lijkt het dat je al John McClane moet heten wil je, met een paar kogels in je been, nog goed mikken. Vóór u mij verdenkt van enige sympathie voor terroristen en ander tuig, nog dit: wie doodgaat zwijgt voorgoed. Vanuit een breder veiligheidsperspectief is een geneutraliseerde terrorist vaak ook een gemiste kans. Heerst er ook bij ‘onze jongens en meisjes’ een shoot to kill-beleid? Defensie wil er weinig over kwijt, behalve dat de Belgische militairen die onze pleinen, stations en luchthavens bewaken opereren onder internationaal geldende rules of engagement – maar wat die precies inhouden, blijft geheim.

Toch kan ik moeilijk geloven dat er in de praktijk alleen maar wordt ‘geneutraliseerd’ als het echt niet anders kan. Zeker als het gaat om militairen of politieagenten met zware oorlogswapens. Bij para’s en speciale politie-eenheden zit de reflex om iemand zo snel mogelijk uit te schakelen diep ingebakken. Zo hebben ze het geleerd tijdens hun training. Interessant weetje: tijdens de Tweede Wereldoorlog kwam het Amerikaanse leger erachter dat slechts een minderheid van de soldaten doelbewust op de tegenstander mikte. De legerleiding greep meteen in. Op de schietbaan werd de schijf vervangen door een menselijk silhouet. Daarnaast kwam de nadruk veel meer te liggen op camaraderie, want soldaten volgen hun orders beter op als ze het gevoel hebben dat ze niet alleen voor hun eigen lijfsbehoud vechten, maar ook voor dat van hun strijdmakkers. Het werkte: in de Vietnamoorlog piekte de hit ratio bij de Amerikaanse soldaten volgens sommige bronnen boven de 90 procent. Onmiddellijk raak schieten en de vijand doden is een automatische reflex geworden.